Anasayfa / İnsan Vücudu / Gözün Estetik Kahramanları: Kirpikler

Gözün Estetik Kahramanları: Kirpikler

GÖZÜN ESTETİK KAHRAMANLARI: KİRPİKLER

kirpikGöz, oldukça kompleks bir yapıya ve çok özel bir işleve sahip olmasına rağmen bedenimizde çok küçük bir yer kaplar. Tıpkı değerli bir mücevherin kutusunda saklanması gibi kafatasımızın içinde dış etkenlerden korunacak bir biçimde saklanır.

Gözler vücudun dış dünyaya açılan pencereleridir. Bu pencerelerin korunması ve bakımı özel bir sistem sayesinde sağlanır. Göz kapakları, mükemmel bir şekilde işleyen bu sistemin en önemli parçalarından biridir. Kirpikler de bu muhteşem koruma sisteminin bir parçası ve insan suretini güzel kılan bir estetik harikasıdır.

Korumadaki Estetik

Gözün korunması son derece estetik bir görünüm içerisinde sağlanır. Bu korumayı, göz etrafında son derece sert, zırhımsı bir kabuk da sağlayabilirdi. Oysa, gözün çevresinin kemik yapısı, göz kapakları, kaşlar ve kirpikler son derece estetik ve simetrik bir görünüm meydana getirirler.

Göz kapağının sınırından çıkan kirpikler, göze estetik bir güzellik ve ifade katmalarının yanı sıra onu tozdan ve yabancı maddelerden korurlar. Kirpikler koptukları veya kesildikleri zaman tekrar uzarlar. Uzama işlemi, kirpik eski boyutuna geldiğinde biter. Bir kirpiğin uzaması ise 2 ya da 3 ay alır.

İnsan kirpikleri tıpkı kedilerin bıyıkları gibi çalışırlar, onlar gibi dokunulmaya çok hassaslardır. Dolayısıyla toz ya da başka bir zararlı madde göze temas edecek olsa bir refleks olarak kirpikler gözü korurlar.

Kirpiklere Kavis Veren Bezler: Zeis Yağ Bezleri

Kirpikler düzgün, yumuşak ve yukarı doğru hafifçe kıvrıktırlar. Bu şekil, hem kullanışlı hem de son derece estetiktir. Zeis adlı bezlerin salgıladıkları yağlı bir salgı ile kirpikler yağlanır, kavisli elastik bir yapı kazanırlar. Eğer bu ince bakım yapılmasaydı kirpikler son derece sert olacak, her göz kırpmada rahatsızlık verici bir karışma ve takılma hissi meydana gelecekti.

Gözümüz için büyük önem taşıyan bir başka unsur olan gözyaşının da, kirpiklerin kavisli yapısında rolü vardır. Gözyaşı üç ayrı tabakadan oluşur.

En üstte yağlı lipid tabakası, ortada lacrimal bezleri tarafından üretilen aqueous tabakası ve dipteki musin tabakası. Bu tabakalardan en üstte bulunan lipid tabakası hem konjonktivanın (gözün üst tabakasını yağlayan doku) üzerindeki tabakanın nemlenmesini, hem de kirpiklerin yukarıda bahsedilen kavisli yapıyı almasını sağlayan tabakadır. Kirpiklerin kıl keselerine açılan yağ bezleri olan Zeis bezleri tarafından üretilirler.

Kirpiklerimizde Yaşayan Küçük Canlılar: Demodisidler

Kirpiklerimizde gözle görülemeyecek kadar küçük canlıların yaşadığını biliyor muydunuz? İşte bu canlıların özellikleri:

•“Demodex folliculorum” ya da demodisid adındaki bu küçük canlı, 0.4 mm uzunluğunda gözeneklerde, saçlarda, burunda, çenede ve kirpiklerimizin köklerinde yaşayan küçük bir mayttır (ancak mikroskopla fark edilebilen bir mikro canlı). 
•Demodisidlerle ilgili enfeksiyonlar, bu maytlardan birkaçının tek bir kirpik kökünde biraraya gelmeleriyle oluşur. 
•Bu maytlar ölü derilerle ya da gözün salgılarıyla beslenirler. Bir kirpik kesesinde 25 demodisid yumurtası bulunur. Bunlar olgunlaşınca keseyi terk ederler ve yumurtalarını bırakacak yeni bir kirpik kesesi bulurlar. Bu süreç, 14-18 gün sürer. 
•Demodisidlerin vücutları kıl keselerinde kolayca tutunmalarını sağlayan pullarla kaplıdır. 
•Birçoğu tek bir kirpik kesesinde biraraya gelmediği sürece, demodisidler zararlı değildirler. 
•Kimi demodisid türleri gözyaşı üretiminde bozuklukları içeren bazı göz hastalıklarına yol açabilirler. Çünkü bu maytlar gözyaşı üretiminden sorumlu hücre bezlerini (Zeis bezlerini) yerler. 
•Blepharitis hastalığı, bu maytlar sebebiyle meydana gelen rahatsızlık ve yanma sonucu oluşur. Bu hastalıkta kirpikler dökülebilir.

KALAN:Doğa bilimleri derneği

 

Sonraki Konu

Vücudumuzun Fosfor İhtiyacı

VÜCUDUMUZUN FOSFOR İHTİYACI Canlıların kuru ağırlığının yüzde üçünü oluşturan fosfor, hücrenin hayati işlemlerinin görülmesinde çok …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*