Anasayfa / İnsan Vücudu / Derimizin Özellikleri

Derimizin Özellikleri

DERİMİZİN ÖZELLİKLERİ

DERİİnsan derisi, sahip olduğu, birbiriyle çoğu zaman taban tabana zıt olan özellikleri ile bilimadamlarını hayrete düşürmektedir. Örneğin insan derisi hem ısınmayı, hem de serinlemeyi sağlayacak özelliklere aynı anda sahiptir. Bununla birlikte son derece sağlamdır, ama aynı zamanda çok estetik ve her türlü dış etkiye karşı çok etkin koruma sağlayabilen bir dokudur.

Deri dokusu genel özellikleri aynı olsa da insan vücudunda ve diğer tüm canlıların vücutlarında türlere göre bazı değişiklikler gösterir. Derinin yapısı detaylara inilerek incelendiğinde canlı vücutlarında bulunan diğer pek çok yapı gibi, eksikliği durumunda insanın yaşamını tehlikeye atacak kadar önemli bir organ olduğu görülecektir.

İnsan derisi çok farklı bölümlerden oluşur. Örneğin üst derinin hemen alt kısmında yağdan oluşan bir katman vardır. Isıya karşı yalıtım görevini üstlenmiş olan bu tabakanın üstünde deriye esneklik özelliğini veren ve büyük kısmı proteinlerden oluşan başka bir bölüm bulunur. Derinin pek çok önemli görevi vardır. Bunlardan birkaçını şöyle özetleyebiliriz.

Deri son derece dayanıklı ve esnek bir yapıya sahiptir. Üst deri yüzeyindeki hücrelerin büyük bir bölümü ölüdür. Alt deri ise canlı hücrelerden oluşur. Üst deri hücreleri bir süre sonra hücre niteliklerini kaybetmeye başlarlar ve 'keratin' adını verdiğimiz sert bir maddeye dönüşürler. Ölen bu hücreleri keratin maddesi birarada tutar ve vücudu koruyucu bir zırh oluşturur.

Üst derinin her iki tarafı da su geçirmez bir yapıya sahiptir. Derinin bu özelliği sayesinde vücuttaki su miktarının kontrolü sağlanır. Deri, kulaktan, burundan hatta gözden bile önemli bir organdır. Diğer duyu organlarımız olmadan yaşayabiliriz. Ama deri olmadan insanın hayatını sürdürmesi mümkün değildir. Çünkü insan vücudunun en hayati sıvısı olan "su"yun deri olmadan vücutta tutulması mümkün değildir. Derinin sertliği ve kalınlığı idealdir. Bunun aksi yani daha sert ve kalın bir derinin daha koruyucu olacağı düşünülebilir.

Oysa bu düşünce yanlıştır. İnsan vücuduna sahip olduğu esnekliği ve hareket yeteneğini veren, derinin şu anki ideal yapısıdır. Daha farklı yapıya sahip bir deri hantallık verecektir. Zaten hangi canlı türü olursa olsun deri hiçbir zaman gereğinden kalın olmaz. Derinin yapısını da gözönünde bulundurarak üst deri hücrelerinin sürekli öldüğünü ve bu işlemin belli bir yerde durmadığını düşünelim. Bu durumda derimiz kalınlaşmaya devam edecek bir süre sonra son derece kalın bir hale dönüşecekti. Ama hiçbir zaman böyle olmaz, deri hep gerektiği kalınlıktadır.

Derinin farklı bir katmanı olan alt deri, derideki kan miktarını kontrol eden çok ufak kılcal damarlarla sarılmıştır. Bunlar sadece deriyi beslemezler, vücut ısısı arttığında bu damarlar genişleyerek gereğinden sıcak olan kanın vücudun nispeten serin olan dış kısmından geçmesini ve ısının dışarı verilmesini sağlarlar. Bu da sıcak havalarda vücudun serinlemesini sağlar.

Bundan başka insan derisi "gözenek" adı verilen deliklerle doludur. Gözenekler ter bezlerinin bulunduğu alt deriye kadar uzanırlar. Bu bezler kandan aldıkları suyu gözeneklerden geçirerek vücudun dışına atarlar. Dışarı atılan sıvı buharlaşmak için vücudun ısısını kullanır, bu da bir serinleme etkisi yapar. İnsan derisi soğuk havalarda vücut sıcaklığını korur. Bunu yaparken derideki ter bezleri çalışmalarını yavaşlatır ve kan damarları daralır. Bu sayede deri altında kan dolaşımı azalır. Bu da vücut ısısının dışarı kaçmasını engelleyici bir önlemdir.

 

Hakkında Gencay Han

Gencay Han
1978 Kaman/Kırşehir doğumluyum. 2001 yılında Selçuk Üniversitesi fizik öğretmenliğinden mezun oldum. 2002 yılından itibaren Erzurum ve İstanbul’da olmak üzere farklı ilköğretim ve liselerde çalıştım. Şuan Zeytinburnu Anadolu lisesinde Fizik Öğretmeni olarak çalışmaktayım. 2008 yılından itibaren bu site üzerinde çalışıyorum. Amacımız aranılan bilgide farklı kaynak oluşturmak ve paylaşmak. 4 yılda belli bir seviyeye gelen sitemize sizinde yardımlarınızı beklerim.

Sonraki Konu

Vücudumuzun Fosfor İhtiyacı

VÜCUDUMUZUN FOSFOR İHTİYACI Canlıların kuru ağırlığının yüzde üçünü oluşturan fosfor, hücrenin hayati işlemlerinin görülmesinde çok …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

CAPTCHA

*