Buradasınız: Anasayfa9. Sınıf Fizik KonularıMaddelerin Sınıflandırılması

  

 

Çevreye bakıldığında çok sayıda ve özellikleri değişik varlıkların olduğu görülür. Çevrede görülen her şey maddedir.  Bizde bir maddeyiz. Yeryüzü çok çeşitli maddelerin bir topluluğudur. Hava su toprak ve güneş kainatın en önemli dört maddesidir. Bazı bilim adamları yeryüzündeki maddelerin kaynağının bunlar olduğunu söylemişlerdir.

Maddelerin çoğunu görebiliriz. Su, taş, toprak, kitap sıra… vb. maddeler görebildiğimiz maddelerdir. Bazı maddeleri ise göremediğimiz   halde duyu organlarımızla hissedebiliriz. Hava ve koku gibi maddeleri göremeyiz ama hissedebiliriz.

Isı, ışık, ses, düşünceler veya fikirler ise madde değildir. Cisimlerin uzayda kapladıkları yere hacim denir.

Sonuç olarak, uzayda yer kaplayan yani hacmi ve kütlesi olan varlıklara madde denir. Madde, katı, sıvı ve gaz olmak üzere üç halde bulunur. Aynı madde katı, sıvı ve gaz hallerinden herhangi birinde bulunabilir. Maddelerin plazma hali vardır. Örneğin buz, su ve su baharı aynı maddelerdir. Her üçünün de kimyasal özelliği aynıdır. Buz katı hali, su sıvı hali, su buharı ise gaz halidir.

Katı maddeler

Belli bir hacmi ve belli bir şekli olan maddelere katı maddeler denir.

  • Katı maddeler genellikle sert yapılıdır. Yani akışkan değildir.
  • Maddenin, atomları arasındaki boşluğun en az olduğu hal katı halidir.
  • Ayrıca katı maddeler atomların yavaş hareket edebildiği haldir.
  • Fiziksel yollarla, diğer üç hal olan sıvı, gaz ve plazmaya dönüştürülebilir.
  • Hacmi ve şekli sabit olan maddelerdir.
  • Tanecikler arası çekim kuvveti en fazladır.
  • Tanecikler birbirinden bağımsız hareket edemez.
  • Katılar yalnızca tabana basınç yapar.
  • Bazı katı maddeler sıkıştırılabilir.
  • Demir, nikel, kobalt gibi katı maddeler mıknatıs tarafından etkilenir.
  • Çevremizde bir çok katı madde vardır. Örneğin; ağaç, taş, beton buz, kesme şekeri gibi…

SIVI MADDELER

Belirli hacmi olan fakat belirgin bir şekli olmayan, ayrıca akıcılık özelliği de olan maddelere sıvı maddeler denir.

  • Moleküller arası uzaklık katı maddelere göre fazladır.
  • Moleküller birbirleri üzerinden kayma hareketi yapar. Yani sıvılar öteleme hareketi yapar.
  • Sıvılar sıkıştırılarak hacmi pek değiştirilemez.
  • Sıvılar akışkandır.
  • Tanecikler arası çekim kuvveti katılara göre azdır. Gazlara oranla fazladır.
  • Tanecikler birbirinden kısmen bağımsızdır.
  • Su, zeytinyağı, süt, ispirto sıvı maddelere örnektir.
  • Sıvılar mıknatıstan etkilenmez. Fakat demir nikel ve kobaltın sıvıları etkilenir.

Gaz Maddeler

  • Gaz  maddenin hallerinden biridir. Bu haldeyken maddenin yoğunluğu çokaz akışkanlığı ise son derece fazladır.
  • Gaz halindeki maddelerin belirli bir şekil ve hacmi yoktur.
  • Gazı meydana getiren tanecikler her yönde hareket edebilir ve bulundukları kabın hacmini tamamen doldururlar.
  • Örneğin hava bir gaz karışımıdır. Azot, oksijen, çokaz miktarda asalgazlar ve karbondioksitten oluşur.
  • Gazlar birbirleriyle her oranda karışabilir. Gazların birbirleriyle oluşturdukları karışımlar homojendir.
  • Hacimleri dolayısıyla yoğunlukları basınç ve sıcaklığa göre değişir.
  • Genellikle gazın basınç veya sıcaklıpının az miktarda değişmesi gazın hacminde çok büyük değişiklikler meydana getirir.
  • Bütün gazların genleşme ve sıkışma katsayıları aynıdır. Fakat sıvı ve katıların böyle bir özelliği yoktur.

 

 

  

 

Plazma Hali

Langmiur yaklaşık yüzyıl önce iyonize olmuş gaza plazma adını vermiştir. Plazma maddenin 4. Hali olarak kabul edilir ve pozitif ve negatif yüklü parçacıkların birlikteki hareketlerin tamamıdır. Plazma birbirine eşit sayıda bağımsız elektron ve pozitif iyonlardan oluşan elektriksel anlamda nötr iyonize edilmiş gaz karışımına verilmiş isimdir. Günümüzde henüz plazma fiziği hakkında çok az şey bilinmektedir. Bugüne kadar plazma dalında sadece bir kişinin Nobel ödülü alması da bunun göstergesidir.

Plazmanın Özellikleri

Plazma çok iyi bilinen bir iletkendir. Bu plazmayı gaz halinden ayıran en önemli özelliğidir. Bütün maddelerin gaz halleri yalıtkan iken plazma hali elektriği çok iyi iletir. Hatta bu iletkenlik katı hallerden daha iyidir. Çünkü plazma hali tamamen serbest elektronlara sahiptir. Alev plazma halinde olduğundan elektriği iletir. Bu özelliğinden yararlanarak gaz emniyetli sobalar yapılmıştır.

Plazmanın özelliklerinden biride yüksüz gibi olmasıdır. Yani + ve – yüklü parçacıklar birbirinden bağımsız gibi hareket ederken sistemin bütünüyle yüksüz olmasıdır.

Plazmanın fazla enerji yayabilmesi için birim hacimdeki partikül sayısı yani yoğunluğu fazla olmalıdır. Sıcaklığı yüksek olsada yoğunluğu düşük bir plazma fazla enerji yaymaz. Mum alevi düşük sıcaklıkta bir halidir. Plazmanın kesiti küçülüp yoğunluğu artırılırsa sıcaklığı artar. Plazmanın en önemli özelliklerinden biride plazmaya magnetik alan veya elektrik alanında etki edebilmesidir. Bu da gerek günlük yaşantımızda gerekse gelecekteki enerji sorununun halledilmesinde önemli bir özelliktir.

Plazma üretildiği yönteme, korunma biçimine, yoğunluğuna, basıncına, sıcaklığına ve kullanıldığı gazın cinsine göre adlandırılır.

Güneş maddenin plazma halidir ve güneş üzerinde sıcaklık milyon Kelvinlerle ifade edilirken, yine bir plazma olan mumun ve kibritin alevi, ayrıca endüstriyel alanda kullanılan plazmanın sıcaklığı oda sıcaklığına kadar düşmektedir. Yani yüksek sıcaklık ve düşük sıcaklık olarak ayrılabilir.

Plazma haline örnekler ve bu örneklerde plazma halinin oluşumu:

Tüm yıldızlar, nebulalar ve yıldızlar arası uzay plazma halindeki maddeden oluşur. Güneş dev bir plazma küresidir.
Yıldırım ve Şimşeğin aktığı yol boyunca, nötral atom ve moleküller, uyarılmış atom ve moleküller, pozitif iyonlar, elektronlar ve fotonlardan oluşan çok sıcak bir gaz çorbası haline gelir. Bu hal plazma halidir.
Kibritin alevi, mumun alevi v.s, düşük sıcaklıktaki plazma halidir.
Düşük sıcaklıktaki bu plazma hallerine termik sıkıştırma uygulayarak altın eritecek sıcaklığa bile getirebiliriz. (1066 °C)

Plazma Teknolojisi
Plazma Teknolojisi gelişmiş ülkelerde yaygın olarak kullanılır. Plazma televizyonları evlerimizde kullanmaktayız. Bugün bu teknoloji, Biyolojide, Kağıt endüstrisinde, Uzay endüstrisinde, Elmas yapımında,Yarıiletken teknolojisinde, Elektronik çip yapımında, iletişim teknolojisinde, Kaplama teknolojisinde ve kristal büyültmede, Radar ve füzyon araştırmalarında, denenmekte ya da kullanılmaktadır.

Televizyondaki Plazma Teknolojisi: Cihaza elektrik verildiğinde bu bölmelerin içindeki özel karışım gaz, maddenin üç halinden farklı olan plazma haline dönüşür ve görünmeyen UV ışını yayar. Bu ışın kırmızı, mavi ve yeşil fosfor tabakasına çarparak görünür ışığı ve renkleri oluşturma yöntemi ile bilinen televizyon teknolojilerinden farklılaşır.
Plazma teknolojisinde her pikselde içleri özel bir gaz
karışımı ile dolu düşük basınçlı kapalı cam bölmecikleri vardır. Bu ufak plazma bölmelerinin ardında kırmızı, mavi ve yeşilden oluşan renkli fosforlar bulunur.

  

  

 

 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Bilim Adamları

Luis Victor Broglie

Luis Victor Broglie (1892 -1987) Broglie bi...

Wilhelm Conrad Röntgen

Wilhelm Conrad Röntgen (27 Mart 1845-10 Şubat 1923) Hayatı ve Akademik Kariyeri Prusya'nın Lennep şehrinde (bugün R...

Richard Philip Feyman

Richard Philip Feynman (1918 – 1988) 20.yy. fizikçi filozofu. Fizikçilerin fizikçisi. Çok parlak bir deha. Kendi ke...

Buluşlar Ve İcadlar

Lokomotifin İcadı

Lokomotifi ilk düşünen, daha doğrusu ilk gerçekleştiren Trevithick oldu. 1801′de inşa ettiği ve kendinden öncekilerden d...

Telefonun İcadı

XIX. yüzyılın son çeyreğinde Morse telgrafı standart araçları, kuralları ve uzmanlarıyla tam örgütlenmiş bir kamu hizmet...

Balonun İcadı

Sonradan çok geliştirilen kontrolü daha doğrusu belirli yönlerde güdümü mümkün olan tipleri ya...

Bu Nedir?

Gravimetri Nedir

GRAVİMETRİ Kimyasal analizi yapılacak maddeyi doğrudan veya güç çözünen bir bileşiği şeklinde tartma esasına day...

Abiyotik Faktör

Abiyotik faktör:Organizmanın yaşam ortamındaki toprak, su, iklim, inorganik maddeler gibi biyolojik olmayan faktörler...

Absorblama

Absorblama:Bir cismin bir başka cisim içine bütünüyle alınması veya o cismin içinde tamamen dağılması ...

Arama


Editörlerimiz

Deney Yapalım

Mıknatıs Yapalım

Mıknatıs Yapalım

Mıknatıs Yapalım Bu deneyin amacı sürtme yoluyla bir yapay...

Isınan Hava Yükselir

Isınan Hava Yükselir

Isınan hava yükselir Bu deneyin amacı ısınan havanın özküt...

Buz Suyu Taşırırmı

Buz Suyu Taşırırmı

Buz Suyu Tasırırmı Bu deneyde bardak içerisinde bir buz erittiğimizde bardaktan su taşıp...

Bükülen Kalem Deneyi

Bükülen Kalem Deneyi

Bükülen Kalem Deneyi Bu Deney Işığın farklı ortamlarda kırılması...

Elektromıknatıs Deneyi

Elektromıknatıs Deneyi

Balondan roket yapalım deneyi Bu deneyde bir çivin nasıl mık...