Anasayfa / 5. Sınıf Fen konuları / Besinlerin Sindirimi

Besinlerin Sindirimi

BESİNLERİN SİNDİRİMİ

Besinlerin Taşınması

İnsan vücudunun her noktasında enerji  enerji üretilir. Vücutta enerji üretimi için besin ve oksijen gereklidir. Besinler sindirim kanalında sindirildikten sonra kana geçer. Sindirilmiş Besinler kan yoluyla vücudun ihtiyaç duyulan her bölgesine taşınır.

Yenilen besinlerin parçalanarak kana geçebilecek hale  gelmesine, sindirim adı verilir.  Sindirim işlemin gerçekleştiği kanala sindirim kanalı denir. Sindirim kanalı dışında, bir de sindirime yardımcı organlar vardır. Bu organlar çeşitli sıvılar ve bu sıvılar sindirim sırasında kullanılır.

SİNDİRİM YAPI VE ORGANLARI

sindirimde görev alan organlarAĞIZ: Ağızda; dişler, dil ve tükürük bezleri bulunur. Dişler besinleri parçalar ve öğütür. Tükürük bezleri, tükürük salgılayarak besinleri ıslatır. Dil, besinleri karıştırır ve yutağa doğru iter.

 

YUTAK: Besinlerin ağızdan yemek borusuna iletilmesini sağlar.

YEMEK BORUSU: Yutak ile mide arasında yer alan bir borudur. Yiyeceklerin mideye taşınmasını sağlar.

MİDE: Yemek borusuyla getirilen besinler bir süre bekletilir. Küçük parçalara ayırılır. Besinler karıştırılarak bulamaç kıvamına getirilir. Bulamaç kıvamındaki karışım ince bağırsağa gönderilir.

İNCE BAĞIRSAK: Besinlerin sindirimi ince bağırsakta tamamlanır. Besinler emilebilecek hale gelir. Sindirilmiş besinler, su, vitaminler ve mineraller ince bağırsakta emilerek kana geçer. Besinlerin kalan kısmı kalın bağırsağa gönderilir.

KALIN BAĞIRSAK: Kalın bağırsakta, posada bulunan su, vitamin ve minerallerin bir kısmı emilir. Geriye kalan atık, sindirim kanalının son kısmı olan anüsten dışarı atılır.

B.Dişlerimiz ve Görevleri

Besinleri ısırmak, koparmak, çiğnemek ve öğütmek için kullanılır. Dişler; şekil, ve görevlerine göre üçe ayrılır: Kesici dişler, köpek dişleri ve azı dişleri.

KESİCİ DİŞLER: Çenenin ön tarafında yer alırlar. Altta ve üstte dörder tane olmak üzere, toplam sekiz tanedir. Yiyecekleri ısırmaya ve koparmaya yararlar.

KÖPEK DİŞLERİ: Kesici dişlerin sağında ve solunda birer tane bulunur. Alt ve üst çenede ikişer tane olmak üzere toplam dört tanedir. Uçları sivridir. Besinleri koparmaya yarar.

AZI DİŞLERİ: Azı dişleri çenenin arka tarafında yer alır. Alt ve üst çenede sekiz tanedir. Yiyecekleri ufalayıp öğütmeye yarar.

Yetişkin ve sağlıklı bir insanın ağzında 32 tane diş bulunur. Yukarıda anlatılan dişlerin toplamı 28’dir.18-22 yaşları arasında yirmi yaş dişleri çıkar. Yirmi yaş dişleri dört tanedir. Şekil ve görev bakımından azı dişlerine benzer.Yirmi yaş dişleriyle insanın azı dişlerine benzer.Yirmi yaş dişleriyle insanın ağzındaki diş sayısı 32 olur.

C.Diş sağlığı ve Bakımı

Ağız ve diş sağlığı vücut sağlığının bir parçasıdır. Ağız ve diş sağlığına dikkat edilmesi sadece bu yapıları değil vücudun diğer organlarını da olumsuz etkiler.

Ağız ve diş sağlığı için dikkat edilmesi gerek bazı kurallar vardır.

Dengeli ve sağlıklı beslenilmelidir. Dişlerin gelişmesini sağlayan proteinli ve vitamince zengin besinlerin alınması ihmal edilmemelidir.

Fındık ve ceviz gibi sert kabuklu yiyecekler dişlerle kırılmamalıdır.

Şekerli ve asitli yiyecekler fazla tüketilmemelidir.

Yemeklerden sonra dişler, tekniğine uygun olarak fırçalanmalıdır.

Sonraki Konu

Maddenin Hal Değişimi

Su doğa da sadece sıvı halde bulunmaz, halden hale girer. Yukarı da suyun geçirdiği bir hal değişim örneği verilmiştir. Şimdi bu hal değişim olaylarını daha

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.