Çözünürlük

Bir maddenin başka bir madde içinde gözle görülemeyecek kadar küçük parçacıklar halinde dağılması olayına çözünme denir. Çözünme olayında genelde miktarı fazla olan maddeye çözücü, miktarı az olan maddeye çözünen denir.

 

Yemek tuzunun (NaCl) suda çözünmesi sonucu iyon dipol çekim kuvvetleri iyonları kristalden koparıp sıvı faz içine çeker .Çözünen iyonların su molekülleri ile çevrilmesi sonucun da oluşan çözünmeye hidratlaşma denir. Eğer su yerine başka bir çözücü kullanırsa bu olaya solvatasyon denir.

 

Çözücü                        çözünen                          örnek

Sıvı                                  Sıvı                                Su-Etilalkol

Sıvı                                  Katı                               Su-NaCl

Sıvı                                  Gaz                                Su-CO2

Katı                                 Katı                               Alaşımlar

Katı                                 Sıvı                                Amalgamlar

Katı                                 Gaz                                Pd nin H2  yi

Gaz                                  Gaz                               Tüm gaz kar.  

 

 —–Derişik  ve seyreltik olan çözeltiler

 

Çözünen oranı düşük olan çözeltiye seyreltik çözünen oranı yüksek olan çözeltiye derişik çözelti denir.

Bir çözeltinin derişikliği yada seyreltikliği başka çözeltiye göre yorumlanır.

 

 —–Doymamış ve doymuş çözeltiler

Bir çözelti belirli koşullarda çözebileceği madde miktarının tamamını çözmüş ise oluşan çözeltiye doymuş çözelti ,daha az miktarda madde çözmüş ise doymamış çözelti olarak adlandırılır.

 

—–Aşırı doymuş çözelti

 

Sabit sıcaklıkta ,Belirli bir miktar çözücünün çözebileceğinden daha fazla çözünen madde içeren çözeltilere aşırı doymuş çözelti denir.

Bu çözeltiler kararlı değildir. Çözeltinin çalkalanması sırasında doygunluk sınırını aşan miktar çöker ve sistem doygun çözelti olarak dengeye ulaşır

 

ÇÖZÜNÜRLÜK

Belirli koşullarda 100 gram veya 100 mL çözücüde çözünebilen maksimum madde miktarına denir.

 

Çözünürlüğe etki eden faktörler

 

 a)Madde cinsi

 

—Genellikle polar çözücüler polar yapılı maddeleri çözerken ,Apolar çözücüler de apolar yapılı maddeleri çözer.

—Organik maddeler organik maddeleri ,anorganik maddeler anorganik maddeleri daha iyi çözer.

—NaCl ve H2O polar,benzen ise apolar  bileşiklerdir.   NaCl   H20 da çözünürken benzende çözünmez.

 

b)Sıcaklık etkisi

—Çoğu katı  ve sıvının çözünürlüğü sıcaklık artıkça artarken sıcaklık artışıyla çözünürlüğü azalanlarda vardır.

 

sıcaklık etkısı 

—Gazların çözünürlüğü sıcaklık artıkça azalır

 

sıcaklık gaz

c) Basınç etkisi

—Sabit sıcaklıkta basınç artıkça gazların çözünürlüğü artar.

—Katı ve sıvıların çözünürlüğünde basınç etki etmez.

—Gazlar, düşük sıcaklıkta ve yüksek basınçta iyi çözünür.

d)Ortak iyon etkisi

—Ortak iyon çözünürlüğü azaltır

—Çözeltideki ortak iyon derişimi artıkça çözünürlük azalır

 

 önemli not:maddeyi toz haline getirme, karıştırıcı ile karıştırma ,temas yüzeyini artırma gibi işlemler çözünürlüğü değiştirmez sadece çözünme hızını değiştirir.

Sonraki Konu

asit tepkimeleri 3

Asit ve Baz Tepkimeleri

ASİT VE BAZ TEPKİMELERİ   Nötralleşme Tepkimeleri: Asit ve baz çözeltilerinin biraraya gelerek tuz ve …

Bir yorum

  1. Keşke virgül kullansaydınız…

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.