Hucresel Solunum

HÜCRESELSOLUNUM

Organik besin monomerlerinin hücre içinde enzimler tarafından parçalanmaları ile yapılarındaki kimyasal bağ enerjisinden ATP sentezlenmesine HÜCRESEL SOLUNUM denir.

Hücresel solunum oksijenin kullanılıp kullanılmamasına göre 2 şekilde gerçekleştirilebilir.

1.Oksijensiz Solunum ( Anaerobik Solunum)

 2. Oksijenli Solunum (Aerobik Solunum)

 

 

 solunum

 

OKSİJENSİZ SOLUNUM ( ANAEROBİK SOLUNUM)

Fermantasyon olaylarının tamamı TÜM CANLILARDA SİTOPLAZMADA gerçekleşir.Organik besin monomerlerinin enzimler yardımıyla oksijen kullanmadan parçalanıp ATP sentezlemesi olayına MAYALANMA yada FERMENTASYON denir.

Oksijensiz solunum bakterilerin ve arkelerin büyük bölümünde , maya mantarlarında , bazı tohumlarda ve omurgalıların çizgili kas hücrelerinde görülür.

NOT: Oksijensiz solunum sırasında organik besin monomeri tam olarak parçalanmadığından açığa çıkan enerji miktarı oksijenli solunuma göre daha azdır.

Fermantasyon olayı GLİKOLİZ  ve SON ÜRÜN  evresi olmak üzere 2 aşamada gerçekleşir.

NOT: Canlı çeşidine bağlı olarak reaksiyonlar sırasında kullanılan enzimler farklı olacağından oluşan son ürünlerde farklılık gösterebilir.(Laktik asit, asetik asit ,etil alkol, aseton, bütanol vb.)

 

GLİKOLİZ EVRESİ

Bir molekül glikozun , enzimler yardımıyla iki molekül pirüvik aside (Pirüvat) kadar parçalanması olayına GLİKOLİZ denir.

ÖNEMLİ: 1.Oksijensiz solunum reaksiyonlarında tüm ATP molekülleri bu evrede sentezlenir.

                2.Glikoliz reaksiyonları tüm canlılarda ortak olarak gerçekleştiğinden glikolizde görevli enzimler tüm canlılarda ortak olarak bulunur.

 

 

 

glikoz reaksiyonlari 3

Glikoliz Reaksiyonları:

6karbon’ lu  (6C) glikozun 2 ATP harcanarak aktifleştirilmesiyle glikoliz reaksiyonları başlar.

Solunum tepkimeleri ekzergonik (enerji veren) reaksiyon olmasına rağmen enerji gerektiren bir olaydır.Bu nedenle glikozun kolay parçalanabilmesi için 2 ATP kullanılır ve aktifleştirilir.(1,2,3nolu kademeler)

Şöyle ki: 1ATP harcanarak oluşan glikozmonofosfat enzim yardımıyla izomeri (aynı kimyasal bileşime sahip olup, atomları arasındaki bağlantı yapıları farklı olan moleküller) olan fruktozmonofosfata dönüşür.Buradaki amaç kararlı  olan glikozmonofosfatı kararsız bileşik olan fruktozmonofosfata dönüştürerek parçalanmanın sağlanmasıdır.

1 ATP daha harcanarak fruktozmonofosfat , fruktozdifosfata dönüştürülür.

Oluşan fruktozdifosfat enzim yardımıyla iki molekül fosfogliseraldehite (PGAL)dönüşür.(4 nolu kademe)

Her iki PGAL yükseltgenerek difosfogliserikasiti (DPGA) oluşturur. Bu sırada PGAL ‘e inorganik fosfat (Pi) bağlanır. Yükseltgenme sırasında PGAL’in yapısından ayrılan proton ve elektronlar hidrojen tutucu olarak görev yapan koenzim olan NAD tarafından tutulur ve NADH+ H oluşur.(5 nolu kademe)

Oluşan iki DPGA’in  ikişer fosfatı enzim yardımıyla iki ADP’ye bağlanarak substrat düzeyinde fosforilasyonla toplam 4 ATP sentezlenir. Ve sonuçta pirüvat oluşur.(6 ve 7 nolu kademe)

ÖZETLE:

Glikoz + 2 ATP                      2 Pirüvat + 2 NADH+ H + 4 ATP

 denklemi yazılabilir.

Glikoliz Sonucunda ; toplam 4 ATP üretilir, ancak başlangıçta 2 ATP harcandığından net kazanç 2 ATP’dir.

Sonraki Konu

Oksijenli Solunum 2

Hücrede enerji ihtiyacının karşılanması amacıyla organik besin monomerlerinin oksijen kullanarak inorganik maddelere kadar parçalanmasına OKSİJENLİ SOLUNUM denir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*